+90 535 035 85 25 info@autar.com.tr Dutlubahçe, Yüksel Dal Apt, 760. Sk. No:4 D:No:7 Kat:2, 07040 Muratpaşa/Antalya

Blog Post

Türkiye tarımını anlatan temel rakamlar

Türkiye’de toplam tarım arazisinin ne kadarı kullanılabiliyor? Arazi varlıklarına göre işletmelerin dağılımı nedir? Tarım arazileri ile ilgili temel bilgiler bu çalışmada.

Toç Bir-Sen tarafından yayınlanan ‘2023 – 2071 Vizyonuyla Tarım’ kitabında Doç. Dr. Zeki Bayramoğlu, Türkiye’de tarımsal yapı ve tarım işletmeciliğinde mevcut durumu rakamları ile ortaya koydu.

Tarım İşletmelerinin Yapısal Durumu

1 / 9

Türkiye geniş tarım arazilerine sahip olmakla birlikte geçit kuşağında yer alması nedeniyle bir çok ürünün yetiştirilmesi için ekolojisi de uygundur. Ancak tarım arazilerini kullanımı, işletme büyüklüğü ve işletmelerin parçalık gibi durumları incelendiğinde yapısal sorunların varlığı dikkat çekiyor. İşte rakamlar…

Türkiye Tarım Arazilerinin Kullanım Durumu (Bin ha)

2 / 9

​Türkiye tarım alanları toplamı 2015 yılı verilerine göre 38.566.000 ha olarak belirlenmiştir. Bunun % 40.81’ini ekilen alan, % 10,67’sini nadas, %2,10’unu sebze bahçeleri, % 0,01’ini süs bitkileri, % % 8,52’sini meyveler, içecek ve baharat bitkileri, % 37,90’ını ise çayır mera alanları oluşturmaktadır. Toplam tarım alanları Türkiye ekonomisindeki gelişmeler sonucu ortaya çıkan yapısal değişmelere bağlı olarak 2001 ile 2015 yılları arasında % 5,86 oranında azalmıştır. Bu yapısal değişmenin turizm, sanayi, konut, kara ve tren yolları, barajlar ve diğer arazi kullanımı gerektiren yatırımları artırdığı ve bununda tarım arazilerinin amaç dışı kullanıldığı söylenebilir.

Arazi Varlığına Göre İşletmelerin Dağılımı (ÇKS 2013)

3 / 9

​Çiftçi Kayır Sistemine kayıtlı tarım işletmesi sayısı 2013 yılı verilerine göre 2 milyon 159 bindir. Bu çiftçilerin işledikleri arazi ise yaklaşık 15 milyon hektardır. Nadas alanı dikkate alınmadığında toplam ekilen alan 19 milyon hektardır. Yaklaşım 4 milyon ha arazi kayıtlı değildir. İşletmelerinin % 59,10’u 50 da ve daha aşağı arazi varlığına sahip olup, işledikleri alan toplam alanın % 18,70’ini oluşturmaktadır. Bu rakam sırasıyla 100 da ve daha aşağı arazi varlığına sahip olanlar için, % 80,90 ve 40,60, 200 da ve daha aşağı arazi varlığına sahip olanlar için 93,40 ve 65,00 ve 500 da ve daha aşağı arazi varlığına sahip olanlar için 99,20 ve 89,10 olarak gerçekleşmiştir. Ortalama işletme büyüklüğü ise 70,84 olarak belirlenmiştir.

Hayvan Varlığına Göre İşletmelerin Dağılımı (%)

4 / 9

Hayvan varlığına göre işletmelerin büyüklük sınıflanması yukarıda verilmiştir. Büyükbaş hayvan varlığı 1-4 baş arası olan işletmelerin oranı % 59,7 iken sahip oldukları hayvan sayısı toplam hayvan sayısının % 21,6’sını oluşturmaktadır. Hayvan sayısı 20’den daha aşağı olan işletmelerin oranı da sırasıyla % 93,80 ve 68,30 olarak belirlenmiştir. Bu durum incelendiğinde Türkiye tarım işletmelerinin bitkisel ve hayvansal üretim açısından değerlendirildiğinde küçük ölçekli işletme özelliğine sahip olduğu görülmektedir. Nitekim küçükbaş hayvan yetiştiren işletmeler için işletme sayısı ve hayvan sayısının oransal dağılımına bakıldığında aynı benzer dağılım görülmektedir.

Parsel Sayısına Göre İşletmelerin Dağılımı (%)

5 / 9

Türkiye tarım işletmeleri küçük ölçekli olmakla birlikte parçalı bir yapıya da sahiptir. Tarım işletmelerinin % 10,24’ü bir parselden oluşmakta ve toplam arazinin %3,20’sini işlemektedirler. Arazi parça sayısı 4 ve daha fazla olan işletmelerin oranı % 63,24 olup, işledikleri arazinin toplam içerisindeki payı % 88,38 olarak belirlenmiştir.

Arazi Tasarruf Şekillerine Göre İşletmelerin Dağılımı (%)

6 / 9

Tarım işletmelerinin tasarruf şekillerine göre dağılımı yukarıda verilmiştir. Yalnız kendi arazisini işleyen işletmelerin oranı 85,10 iken işledikleri araziler toplam arazi varlığının % 71,40’ını oluşturmaktadır. Hem kendi arazisini hem de başkalarının arazisini işleyenlerin oranı % 12,72 olup, işledikleri arazinin oranı ise % 26,43’tür.

İşletme Tipine Göre Arazi ve Hayvan Varlığı (%)

7 / 9

Tarım işletmelerinin % 62,30’u, bitkisel ve hayvansal üretim yaparken, % 37,16’sı yalnızca bitkisel üretim ve % 0,54’ü ise yalnızca hayvansal üretim yapmaktadırlar.

Türkiye Tarımsal İşletmelerin Arazi Kullanımına Göre Sulanan Ve Sulanmayan Arazi (%)

8 / 9

Türkiye tarım işletmelerinin kullandıkları arazilerin % 24,1’i sulanabilir olup, bu oran arazi kullanımına göre değişmektedir.

Tarım İşletmelerinin Tipoloji Sınıflamasına Göre Dağılımı (%)

9 / 9

Yukarıdaki tabloda Türkiye tarım işletmelerinin tipolojilerine göre dağılımı verilmiştir. İşletmelerin % 25,65’i uzmanlaşmış tarla ürünleri yetiştiriciliği, % 21,68’i karışık bitkisel ürün ve hayvan yetiştiriciliği, % 19,77’si uzmanlaşmış uzun ömürlü bitki yetiştiriciliği, %16,73’ü uzmanlaşmış otlayan hayvan yetiştiriciliği (büyükbaş ve küçükbaş hayvanlar), % 9,06’sı karışık bitkisel ürün yetiştiriciliği, % 6,05’i karışık hayvan yetiştiriciliği ve % 1,01’i uzmanlaşmış bahçecilik (sebze ve çiçek) yapmaktadır.
3 / 560

basic figures about the agriculture of Turkey

How much of the total agricultural land can be used in Turkey? What is the distribution of businesses by land assets? Basic information about agricultural land in this study.

Toç Bir-Sen published in ‘2023 – 2071 Vision of Agriculture’ book Assoc. Dr. Clever Bayramoglu, agribusiness and agricultural structures in the current situation in Turkey revealed figures.

STRUCTURAL STATUS OF AGRICULTURAL ENTERPRISES
1 of 9

Although Turkey has vast agricultural land for cultivating ecology along parade due to take place in the generation of many products it is also suitable. However, the use of agricultural land, the size of the enterprise and the presence of structural problems are noteworthy. Here are the numbers …
USER STATUS OF TURKEY is farmland (thousand ha)
2 of 9

Turkey’s total agricultural area was determined to be 38.566 million ha, according to data from 2015. 40.81% of the cultivated area, 10.67% fallow, 2.10% vegetable gardens, 0.01% ornamental plants, 8.52% fruit, beverage and spice plants, 37% And 90 of them are meadow pasture areas. Total agricultural areas due to the structural changes resulting from developments in Turkey’s economy has decreased by 5.86% between 2015 and 2001. It can be said that this structural change has increased the investments requiring tourism, industry, housing, road and railway roads, dams and other land use and agricultural lands are used for this purpose.

DISTRIBUTION OF COMPANIES ACCORDING TO LAND ASSETS (ÇKS 2013)
3 of 9

According to the 2013 data, the number of agricultural holdings registered in the Farmer’s Record System is 2 million 159 thousand. The land cultivated by these farmers is about 15 million hectares. When the fallow area is not taken into account, the total cultivated area is 19 million hectares. Approach 4 million ha of land is not registered. 59.10% of the enterprises have 50 or less land assets and the area they process constitutes 18,70% of the total area. This figure is for those with 100 da and less land assets respectively, 80.90 and 40.60, 200 da and less land assets for those with 93.40 and 65.00 and 500 da and less land assets. 99,20 and 89,10. The average size of the enterprise is 70.84.
DISTRIBUTION OF COMPANIES ACCORDING TO ANIMAL ASSETS (%)
49

The size classification of the farms by the presence of animals is given above. While 59.7% of enterprises have cattle with 1-4 head, the number of animals they own is 21.6% of the total number of animals. The proportion of enterprises with fewer than 20 animals was 93.80% and 68.30%, respectively. In this case, it is seen that Turkey is examined with a small business property is evaluated in terms of crop and animal production agriculture businesses. As a matter of fact, when the number of enterprises and proportional distribution of the number of animals are examined, it is seen that the same similar distribution.
DISTRIBUTION OF BUSINESSES BY PARCEL NUMBER (%)
5 of 9

Turkey also has a fragmented structure Although small-scale agricultural enterprises. 10.24% of agricultural holdings consist of a parcel and process 3.20% of the total land. The proportion of enterprises with 4 or more pieces of land is 63.24% and the share of the land they have cultivated is 88.38%.
DISTRIBUTION OF COMPANIES ACCORDING TO LAND SAVING METHODS (%)
6 of 9

Distribution of agricultural holdings according to their saving types is given above. While the proportion of the enterprises that process their own land alone is 85,10, the lands they process constitute 71.40% of the total land assets. The ratio of those who process both their own land and the land of others is 12.72% and the rate of the land they process is 26.43%.
LAND AND ANIMAL ASSETS ACCORDING TO THE BUSINESS TYPE (%)
7 of 9

While 62,30% of agricultural holdings produce vegetable and animal production, 37,16% produce only vegetable production and 0,54% produce only animal production.
OPERATION ACCORDING TO AGRICULTURAL LAND USE IN TURKEY irrigated and non-irrigated Land (%)
8 of 9

Turkey is 24.1% of the irrigable land used for agricultural business, this rate varies according to land use.
DISTRIBUTION OF AGRICULTURAL COMPANIES ACCORDING TO TYPOLOGY CLASSIFICATION (%)
9 of 9

The distribution of agricultural holdings typology of Turkey is given in the table above. 25.65% of the enterprises are specialized field crops, 21.68% are mixed crops and animals, 19.77% are specialized long-lived plants, 16.73% are specialized grazing animals (bovine and bovine). sheep, 9.06% mixed vegetable production, 6.05% mixed animal production and 1.01% specialized horticulture (vegetable and flower).

4 / 560